|
|
 |
|
|
|
|
|
Bản Phố
Vị trí: Bản Phố
là một xă vùng cao thuộc huyện Bắc Hà, tỉnh
Lào Cai.
Đặc điểm: Đến đây, du khách vừa được
thưởng ngoạn cảnh đẹp núi rừng vùng cao vừa
được thưởng thức đặc sản Bản Phố, đặc biệt
là rượu ngô Bản Phố. |
Từ thị trấn Bắc Hà, rong ruổi trên con đường
quanh co, uốn lượn bám vào sườn núi Hoàng
Liên Sơn khoảng 4km, phía dưới là thung lũng
xanh mướt một màu của ngô và lúa non...; hai
bên đường là những cánh rừng mận Tam hoa
ngút tầm mắt đang mùa trĩu quả, du khách sẽ
tới xă Bản Phố.
Nh́n từ xa, Bản Phố giống như một bức tranh
đẹp và sinh động: Ḥa lẫn trong màu xanh bạt
ngàn của núi rừng trùng điệp, là những nếp
nhà của người Mông giống như những tổ chim
bám vào sườn núi.
Bản Phố là địa danh quần cư lâu đời của
người Mông, có khoảng hơn 500 hộ gia đ́nh
với trên 3.000 nhân khẩu. Theo tiếng Quan
Hoả - thứ ngôn ngữ chung của một số dân tộc
sống trên dải biên cương phía bắc, từ “Phố”
dùng để chỉ nơi tập trung dân cư và có hàng
quán.
Người Mông Bản Phố sống ở nhà trệt với cấu
trúc theo lối xứ lạnh: Họ làm nhà ở trên cao,
bám vào vách đá hay sườn núi, nền nhà của họ thường
thấp hơn và kín gió, nguyên liệu làm nhà chủ
yếu là bằng gỗ; trong nhà luôn có ḷ sưởi,
có thịt sấy ăn quanh năm, có món "mèn mén",
món "thắng cố" độc đáo.
Người Mông thích sử dụng nhiều loại nhạc cụ,
đặc trưng nhất là khèn và đàn môi. Vào những
dịp Tết hay những ngày chợ phiên, các nam
thanh nữ tú người Mông thường thổi khèn gọi
bạn và cất lên những câu hát giao duyên.
Trang phục của người Mông ở Bản Phố khá đặc
sắc. Họ may bằng vải lanh tự dệt. Nữ mặc váy
xoè rộng, áo xẻ ngực với những họa tiết hoa
văn sinh động, tạp dề trước và sau, xà cạp
quấn chân. Nam mặc quần, áo chủ yếu là màu
đen.
Người Mông sống nhờ vào nghề làm nương rẫy
du canh, trồng lúa nước trên những ô ruộng
bậc thang, trồng lanh lấy sợi dệt vải và
trồng cây dược liệu. Bên cạnh đó, người Mông
Bản Phố c̣n sở hữu một loại sản phẩm thủ
công đặc trưng, hiện nay đă nổi danh trong
cả nước và thu hút nhiều du khách quốc tế,
đó là sản phẩm rượu ngô Bản Phố.
Bước vào ngôi nhà của người Mông Bản Phố, du
khách sẽ thấy ngay một gian bếp nằm ở đầu
hồi; đây chính là nơi nấu rượu. Hương ngô,
hương rượu thoang thoảng khắp không gian
vùng cao, nhất là vào dịp chợ phiên Bắc Hà,
Cán Cấu và những ngày giáp Tết.
Về phương thức, rượu Bản Phố không cần làm cầu
kỳ, phức tạp; tuy nhiên, để có hương vị mang
đặc trưng riêng của vùng Bản Phố, loại rượu
này cần phải có bí quyết gia truyền mà nếu
có đem công thức đến nơi khác làm cũng không
tạo được hương vị như ở nơi đây.
Theo người dân Bản Phố cho biết, để có được
rượu ngô Bản Phố; trước tiên, ngô phải được
trồng và phát triển nhờ vào khí hậu nơi đây.
Khi đến giai đoạn làm rượu, người ta phải
lấy nước từ ḍng suối Hang Dể, phải ngâm ngô
trong sương lạnh nơi Bản Phố và phải dùng
hạt Hồng my - loại hạt có h́nh thù giống hạt
kê và có mùi thơm đặc biệt, được trồng xen
kẽ trên các nương ngô, dùng để làm men rượu.
Dụng cụ dùng để nấu rượu là một chảo gang
lớn, được quây xung quanh bằng chiếc thùng
gỗ đóng đai rất kín, đặt trên ḷ đất đắp
rộng chừng 3m² và lửa phải cháy liên tục,
như vậy mới đảm bảo được chất lượng của rượu. Cứ
3kg ngô là làm được 1 lít rượu khoảng
40-45º, có nhà làm kỹ được loại rượu 60º,
mỗi nhà mỗi phiên chợ thường nấu khoảng 20
lít.
Điểm đặc biệt khi đến Bản Phố, khi du khách
bước vào bếp của người Mông trong lúc họ
đang nấu rượu, du khách sẽ thấy ở trên trần
bếp treo lủng lẳng nhiều xâu thịt đủ loại:
trâu, ḅ, dê, lợn... Đây là thứ thịt xông
khói rượu có hương vị cực kỳ đặc biệt mà có
lẽ không đâu có được. Không những thế, chủ
nhà c̣n rất ân cần mời du khách thưởng thức
ly rượu vừa mới cất xong vẫn c̣n hơi ấm với
đồ nhằm là đĩa thịt hun khói rượu.
Cùng với mận Tam Hoa, lê, đào, rượu ngô Bản
Phố đă theo chân du khách khắp mọi miền đất
nước, dù chỉ uống một lần hẳn nhớ măi không
quên. |
|
| |
| |
| Nguồn: Tổng cục du lịch |
| |
|
|
|
|
|
| |
|
 |
|