|
|
 |
|
|
 |
Ư Tư mù sương
|
 |
|
Người Hà Nh́ đen thôn Lao
Chải cùng nhau chuẩn bị đồ cúng trên lưng chừng núi tại lễ
tảo mộ vào cuối năm cũ hoặc đầu năm mới |
TTCT - Vượt qua Cổng Trời, ngược lên đỉnh Nhù Cồ San
(núi Sừng Trâu), con đường lượn xoáy ốc qua những đỉnh núi đá chót
vót, hun hút... và dường như đă đủ thử sức khách lữ hành, thôn Lao
Chải của người Hà Nh́ đen, cách thành phố Lào Cai hơn 70km (thuộc
huyện Bát Xát, giáp biên giới Trung Quốc) hiện ra trong sương mờ của
cao nguyên Ư Tư.
Trên cao nh́n xuống, Lao Chải nằm giữa
vùng núi đá và các đồi cỏ tranh với những căn nhà tŕnh tường trông
giống những cây nấm khổng lồ mọc bên sườn núi ở độ cao 2.660m. Người
Hà Nh́ đen (một trong những dân tộc ít người nhất VN) sống quanh năm
trong sương phủ, giá rét.
Lao Chải có 76 hộ dân, là thôn có số
người Hà Nh́ đen sinh sống đông nhất ở Ư Tư. Các ngôi nhà ở đây đều
được làm theo kiểu tŕnh tường, bằng đất với hai ṿng trong và ngoài.
Tường nhà thường đắp dày 40-45cm, cao khoảng 4,5-5m trong lơi có xếp
đá cục, bằng nắm tay. Mỗi ngôi nhà rộng 65-80m2, có mái dốc ngắn (bốn
mái) lợp cỏ tranh, không có hiên. Ở giữa ngôi nhà có một cửa ra vào
và một hoặc hai cửa thông gió ở bên trái hoặc bên phải của lối đi.
Bên trong có lần cửa thứ hai cũng dày như tường ngoài. Sau lần cửa
này là bếp và giường ngủ của chủ gia đ́nh.
|
 |
 |
|
Một góc thôn Lao Chải bao
phủ bởi sương mù lúc 17g45 chiều |
Trên cao nguyên của sương
mù và giá rét này vào tháng mười hai, giữa lớp học là một
đống lửa lớn được đốt lên để tránh cái lạnh khắc nghiệt ở
nơi này |
|
 |
 |
|
Dù có điện nhưng muốn vượt
qua những con đường núi trong sương mù và cái lạnh của đêm,
hai mẹ con người phụ nữ Hà Nh́ đen này vẫn phải dùng một bó
đuốc lớn |
Pḥng khách trong căn nhà
tŕnh tường của ông Chu Che Có, trưởng thôn Lao Chải |
|
 |
 |
|
Nền móng kiên cố của những
ngôi nhà tŕnh tường được xếp bởi đá cục, dày khít, chắc
chắn trước khi tŕnh đất làm tường |
. Bữa cơm tối được dọn trên mâm “Hà ch́”
truyền thống ở gia đ́nh bà Ṣ Ha Bớ, thôn Lao Chải 1 (bà và
cô) |
Phụ nữ Hà Nh́ đen đeo gùi với một sợi
dây tết bằng lông đuôi ngựa quàng trên trán để gùi củi, rau rừng.
Trong bữa ăn, thức ăn được dọn ra trên mâm được đan từ cây trúc, vầu
và cây mây. Phụ nữ bao giờ cũng là người ăn sau. Sẽ mất đi một phần
linh hồn của Lao Chải nếu bạn không nghe tiếng nhị, tiếng đàn tṛn
của trai gái t́m nhau và tục trùm chung một chiếc chăn ấm hát giao
duyên tâm t́nh suốt đêm trong hội Khô chà già. Sau ngày hội, chàng
trai lại trùm chăn vác cô gái mà ḿnh đă t́m hiểu trong những ngày
hội ấy về làm vợ.
Nguồn: Tiền Phong online
|
|
|
|
|
 |
 |
|
| |
| |
|
 |
|